گزارش مهر: افزایش نرخ سوم بنزین به ۱۰ هزار تومان حدود ۶ میلیون لیتر از مصرف روزانه می‌کاهد اما بیش از ۷۰ درصد خودروها به این سهمیه نمی‌رسند

خبرگزاری مهر روز دوشنبه ۵ مرداد ۱۴۰۵ در گزارشی درباره بحث اصلاح «نرخ سوم» بنزین نوشت بر پایه برآوردها، افزایش این نرخ از ۵ هزار تومان به ۱۰ هزار تومان می‌تواند مصرف روزانه بنزین را حدود ۶ میلیون لیتر کاهش دهد. این در حالی است که ناترازی بنزین در برخی مقاطع به حدود ۱۰ میلیون لیتر در روز رسیده است، بنابراین حتی تحقق کامل این کاهش شکاف قابل توجهی باقی می‌گذارد.

بر پایه این گزارش، محدودیت اصلی به ساختار مصرف بازمی‌گردد: بیش از ۷۰ درصد خودروها اساساً به سهمیه سوم نمی‌رسند و در پله‌های یارانه‌ای یا نیمه‌یارانه‌ای باقی می‌مانند، بنابراین گران شدن این پله مستقیماً متوجه اقلیتی از مصرف‌کنندگان است. مهر افزوده کشش قیمتی تقاضای بنزین دست‌کم در کوتاه‌مدت پایین است، چون بخشی از مصرف به ناوگان فرسوده، ترافیک شهری، توسعه نامتوازن شهرها و کمبود حمل‌ونقل عمومی گره خورده و جایگزین در دسترس نیست.

در سمت عرضه نیز به گزارش مهر ظرفیت پالایشی کشور با رشد مصرف همگام نبوده است. این گزارش نتیجه می‌گیرد اصلاح نرخ سوم را باید بخشی از یک بسته سیاستی بزرگ‌تر دانست، شامل نوسازی ناوگان فرسوده، سخت‌گیری در استاندارد مصرف سوخت خودروهای داخلی، توسعه حمل‌ونقل عمومی و تقویت سامانه‌های نظارت بر توزیع، نه نسخه نهایی ساماندهی بازار بنزین.