نبض بازار، صبح جمعه ۲۶ تیر ۱۴۰۵؛ طلای جهانی زیر ۴٬۰۰۰ دلار رفت و چشم بازار به میز شنبهٔ عمان

جمعه است و بورس تهران تعطیل؛ اما آخر هفتهٔ این هفته یک خبر تازه دارد که از هر تابلوی معامله مهم‌تر است: نشانه‌های فروکشِ تنش. صبح جمعه ۲۶ تیر ۱۴۰۵، بازار در نبودِ جلسهٔ بورس فقط صدای بازارهای جهانی را می‌شنود و این صدا امروز آرام‌تر از دیروز است. اونس طلای جهانی زیر مرز روانی ۴٬۰۰۰ دلار سُر خورد و به حوالی ۳٬۹۹۲ دلار رسید، نفت از اوج یک‌ماهه‌اش کمی پایین آمد، شاخص دلار جهانی به کف یک‌ماهه نزدیک شد و مهم‌تر از همه، دور تازه‌ای از گفت‌وگوهای ایران و آمریکا برای روز شنبه ۲۷ تیر در عمان تعیین شد.

با این حال، خیابانِ ایران هنوز این آرامش را باور نکرده است. دلار آزاد روی رکورد حوالی ۱۸۸ هزار و ۶۰۰ تومان، نرخ تتر نزدیک ۱۸۹ هزار تومان و حباب سکهٔ امامی روی ۷ میلیون و ۱۹۴ هزار تومان و گشادترین حالتِ هفته‌های اخیر ایستاده‌اند. نکتهٔ امروز همین فاصله است: وقتی سرمایهٔ جهانی طلا و نفت را ارزان‌تر می‌کند و پای میز مذاکره می‌نشیند، اما بازار داخلی رکورد و حباب را نگه می‌دارد، یعنی موتور قیمت در تهران هنوز «عدد جهانی» نیست، «انتظار» است. این گزارش تصویرِ آخرِ هفتهٔ بازارهای فعال و آزمونِ پیشِ‌روی روز شنبه است. تفکیک «آنچه رخ داده» از «آنچه باید رصد شود» را در سراسر متن نگه داشته‌ایم.

خلاصهٔ امروز (آخرین ارقام)

همهٔ ارقام با ذکر ساعت و به وقت تهران‌اند. چون بورس پنجشنبه و جمعه تعطیل است، ارقام سهام به بستهٔ چهارشنبه ۲۴ تیر بازمی‌گردند و ارقام جهانی و رمزارز که تعطیلی هفتگی ندارند تا صبح جمعه به‌روز شده‌اند. قیمت‌های زندهٔ داخلی در صفحهٔ قیمت‌های سهمینو در دسترس است.

تیترهای مهم امروز

• طلای جهانی زیر ۴٬۰۰۰ دلار: اونس طلا روز پنجشنبه ۲۵ تیر با افت نزدیک ۱٫۸ درصدی به حوالی ۳٬۹۹۲ دلار و زیر مرز روانی ۴٬۰۰۰ دلار رسید؛ افتی محسوس از محدودهٔ ۴٬۰۶۰ دلاری میانهٔ هفته. محرک اصلی، جهش نفت و زنده‌شدنِ ترسِ تورمی در آمریکا بود (به گزارش سی‌ان‌بی‌سی و داده‌های سهمینو).
• فروکش تنش و میز شنبهٔ عمان: بر پایهٔ گزارش رسانه‌های بین‌المللی، تنش بر سر تنگهٔ هرمز تا عصر پنجشنبه رو به کاهش گذاشت و دور تازه‌ای از گفت‌وگوهای ایران و آمریکا برای روز شنبه ۲۷ تیر در عمان تعیین شد؛ از سوی آمریکا جِی‌دی ونس، مارکو روبیو، استیو ویتکاف و جرد کوشنر و از سوی ایران عباس عراقچی حضور خواهند داشت.
• کنار رفتن عوارض ۲۰ درصدی هرمز: دونالد ترامپ روز سه‌شنبه ۲۳ تیر طرح دریافت عوارض ۲۰ درصدی از کشتی‌های عبوری از تنگهٔ هرمز را کنار گذاشت و آن را با توافق‌های سرمایه‌گذاری کشورهای حاشیهٔ خلیج فارس جایگزین کرد؛ اقدامی که یکی از محرک‌های ریسک در بازار نفت را کم کرد (به گزارش The Hill).
• شاخص دلار در کف یک‌ماهه: شاخص دلار جهانی (DXY) روز پنجشنبه حوالی ۱۰۰٫۵ واحد و نزدیک پایین‌ترین سطح خود از ۱۸ ژوئن ماند. داده‌های ملایم تورم آمریکا (از جمله افت شاخص قیمت تولیدکننده در ژوئن) احتمال افزایش نرخ بهرهٔ فدرال‌رزرو در نشست ژوئیه را به حدود ۱۱ درصد رساند، هرچند شرطِ افزایش نرخ در دسامبر همچنان حدود ۷۳ درصد است (به گزارش سی‌ان‌بی‌سی).
• خاموشی‌های برنامه‌ریزی‌شدهٔ برق: شرکت توانیر از کاهش حدود ۴٬۲۰۰ مگاواتی ظرفیت شبکه و آسیب به بیش از ۲٬۰۰۰ نقطه از زیرساخت برق خبر داد و محدودیت‌های برق از ۲۴ تیر در تهران اعمال شده است؛ متغیری که هزینهٔ انرژیِ صنایع فولاد و سیمان را مستقیم لمس می‌کند.

ارز

بازار ارز آخرِ هفته را در حالتِ انتظار سپری می‌کند. آخرین معاملهٔ رسمیِ بازار آزاد، بستهٔ پنجشنبه ۲۵ تیر است: دلار با رشد اندک ۰٫۲۱ درصدی روی رکورد حوالی ۱۸۸ هزار و ۶۰۰ تومان ایستاد. نرخ تتر در بازار داخلی که تعطیلی هفتگی نمی‌شناسد، صبح جمعه نزدیک ۱۸۹ هزار تومان و عملاً هم‌تراز دلار آزاد بود. در سوی رسمی، دلار حوالهٔ مرکز مبادلهٔ ارز و طلا حوالی ۱۴۹ هزار و ۹۸۷ تومان مانده و شکافِ نرخ رسمی با بازار آزاد همچنان حدود ۲۶ درصد است. برای درک اینکه چرا ایران چند نرخ دلار دارد، این توضیح کمک می‌کند و نرخ لحظه‌ای در صفحهٔ قیمت ارز در دسترس است.

چرا: موتور جهش این هفته، نااطمینانیِ امنیتی پس از بازگشت محاصرهٔ دریایی بود که تقاضای پوششی برای ارز را بالا نگه داشت. اکنون که در جبههٔ بیرونی نشانهٔ فروکش دیده می‌شود، پرسش این است که آیا بازار داخلی هم این سیگنال را می‌خواند یا نه. این یک «مشاهده» است و نه توصیهٔ خرید یا فروش؛ سرنوشتِ نرخ در روزهای آینده بیش از هر چیز به نتیجهٔ میز شنبهٔ عمان گره خورده است.

طلا و سکه

طلا و سکهٔ داخلی، بستهٔ پنجشنبه را با افتِ ملایمی بستند که همسو با عقب‌نشینیِ اونس جهانی بود: هر گرم طلای ۱۸ عیار با کاهش ۰٫۶۳ درصدی روی ۱۸ میلیون و ۲۴۵ هزار تومان و مثقال طلا حوالی ۷۹ میلیون تومان قرار گرفت. اما سکه رفتار دیگری داشت: سکهٔ امامی تقریباً بدون تغییر روی ۱۸۴ میلیون و ۹۹۵ هزار تومان ماند و سکهٔ بهار آزادی حوالی ۱۸۰ میلیون تومان معامله شد. ارقام را می‌توانید در صفحهٔ قیمت طلا دنبال کنید.

چرا این تصویر مهم است: نکتهٔ کلیدی، حباب سکهٔ امامی است. در حالی که فلزِ پایه (طلای جهانی و داخلی) ارزان‌تر شد، حبابِ سکه نه‌تنها کوچک نشد بلکه به حوالی ۷ میلیون و ۱۹۴ هزار تومان و گشادترین سطح هفته‌های اخیر رسید. حباب یعنی فاصلهٔ قیمت بازارِ سکه از ارزش ذاتی فلز آن؛ وقتی این فاصله در روزِ ارزان‌شدنِ طلای جهانی باز هم باز می‌شود، یعنی خریدارِ داخلی برای «در دست داشتنِ فیزیکیِ» داراییِ امن، حاضر است پول بیشتری بدهد. این همان ترسی است که هنوز از خیابان بیرون نرفته. سازوکار کاملِ حباب را در این مطلب آورده‌ایم.

بورس

بورس تهران پنجشنبه و جمعه جلسهٔ معاملاتی نداشت. آخرین تصویر، بستهٔ چهارشنبه ۲۴ تیر است: شاخص کل با افت ۰٫۶۳ درصدی روی ۴ میلیون و ۸۹۳ هزار و ۸۳۴ واحد نشست و همچنان زیر مرزهای روانی ۴٫۹۲ و ۵ میلیون واحد ماند. فشار فروشِ هفتهٔ گذشته ترکیبی از چرخش پول از سهام به بازارهای موازی و ابهام دربارهٔ زمان بازگشایی نمادهای آسیب‌دیده از جنگ بود.

چرا: نخستین جلسهٔ روز شنبه ۲۷ تیر از این نظر ویژه است که هم‌زمان با میز عمان برگزار می‌شود. سنجهٔ اصلی این خواهد بود که بازار سهام کدام سیگنال را می‌خواند: آرامشِ نسبیِ بازارهای جهانی و امیدِ دیپلماتیک، یا رکوردِ ترسی که در بازار موازی ثبت شده است.

رمزارز

بازار جهانی رمزارز صبح جمعه کمی پایین‌تر بود. بیت‌کوین با افت ۱٫۲۳ درصدی روی ۶۳ هزار و ۴۱۱ دلار (معادل حدود ۱۱ میلیارد و ۹۸۰ میلیون تومان) و اتریوم با کاهش ۱٫۳۱ درصدی روی حدود ۱٬۸۴۹ دلار قرار گرفت. نرخ تتر در بازار داخلی حوالی ۱۸۹ هزار تومان و عملاً آینهٔ دلار آزاد است. برای مخاطب ایرانی نکتهٔ همیشگی این است که قیمت تومانیِ رمزارز دو متغیر را هم‌زمان در خود دارد: قیمت دلاریِ جهانی و نرخ دلار داخلی؛ همین است که تتر را به آینهٔ نرخ ارز تبدیل کرده و امروز هم آن را نزدیک رکورد دلار نگه داشته است.

آهن، فولاد و کالا

در بازار فیزیکی فولاد، آخرین قیمت‌های تأییدشده به بستهٔ چهارشنبه ۲۴ تیر بازمی‌گردند: میلگرد آجدار کارخانه‌ای (نمونهٔ آریان فولاد) در سایز ۱۰ حوالی ۶۶ هزار و ۸۲۰ تومان و در سایز ۱۲ حوالی ۶۵ هزار و ۵۵۰ تومان بر کیلوگرم. قیمت فولاد داخلی از سه محرک تغذیه می‌شود: نرخ ارز که هزینهٔ تمام‌شده را بالا نگه داشته، روند قیمت‌های جهانیِ فولاد و سنگ‌آهن، و این‌بار هزینهٔ انرژی. خاموشی‌های برنامه‌ریزی‌شدهٔ برق و محدودیتِ مصرفِ صنایع می‌تواند تولید واحدهای فولادی و ذوبی را کاهش دهد و کفِ قیمت‌ها را بالا نگه دارد. عرضه‌ها و قیمت‌های کشف‌شدهٔ هفتهٔ آینده در بورس کالا، سنجهٔ اصلیِ روند خواهند بود.

خودرو

بازار خودرو در آخر هفته رویداد قیمتیِ تازه و تأییدشده‌ای نداشت و بیشتر تابع دو متغیر است: تثبیت دلار روی رکورد حوالی ۱۸۸ هزار تومانی که کفِ قیمت بازار آزاد را بالا نگه می‌دارد، و تصمیم‌های قیمت‌گذاری کارخانه‌ای (شورای رقابت و وزارت صمت) که فاصلهٔ قیمت کارخانه تا بازار (حاشیهٔ بازار) را تعیین می‌کند. تا انتشار خبر رسمیِ تازه، این بازار عمدتاً تابع نرخ ارز باقی می‌ماند.

مصالح

در مصالح ساختمانی، بر پایهٔ آخرین ارقام، هر تن سیمان پرتلند تیپ ۲ فله (نمونهٔ سیمان تهران) حوالی ۴ میلیون و ۱۴ هزار تومان بود. محرک‌های اصلی این بازار، تقاضای فصلی ساخت‌وساز و هزینهٔ انرژی است و روند آن معمولاً با تأخیر نسبت به جهش ارز حرکت می‌کند. در شرایطی که خاموشی‌های برنامه‌ریزی‌شدهٔ برق آغاز شده، هزینهٔ انرژی متغیری است که باید رصد شود.

نگاه منطقه‌ای و جهانی

تصویر جهانی امروز، برخلاف هفتهٔ پرتنشِ گذشته، رنگِ فروکش داشت. نفت برنت پس از چهار روز صعود و رشدِ بیش از ۱۱ درصدی، با کمی ذخیرهٔ سود به حوالی ۸۴ تا ۸۵ دلار عقب نشست و وست‌تگزاس حوالی ۷۹٫۵ دلار معامله شد؛ اما نگرانی از اختلال عرضه در تنگهٔ هرمز کفِ قیمت را بالا نگه داشته است. آژانس بین‌المللی انرژی هشدار داد جهان تنها «چند هفته» برای بازگشایی کاملِ هرمز فرصت دارد، آبراهی که حدود یک‌پنجم نفت مصرفی جهان از آن عبور می‌کند. اونس طلای جهانی زیر ۴٬۰۰۰ دلار و شاخص دلار نزدیک کف یک‌ماهه ماندند. در همسایگی ایران، لیر ترکیه روز پنجشنبه به رکورد پایینِ تاریخیِ حوالی ۴۷ لیر در برابر دلار رسید (تا حدی زیر فشارِ همین گرانیِ انرژیِ ناشی از بحران هرمز)، و یوان چین نزدیک ۶٫۷۷ آرام بود. کانالِ اصلیِ اثرگذاری بر تهران، همان تکان‌های نفت، دلار جهانی و طلای جهانی است.

چرا این واگرایی مهم است: عقب‌نشینیِ طلای جهانی زیر ۴٬۰۰۰ دلار، پایین‌آمدنِ نفت از اوجش و نشستنِ طرفین پای میز عمان، همگی می‌گویند سرمایهٔ جهانی این درگیری را کوتاه و مهارشده قیمت‌گذاری می‌کند. اما بازار داخلی با حفظِ رکورد دلار و گشادترشدنِ حباب سکه، خلافِ آن را باور دارد. این دو تصویر نمی‌توانند برای همیشه هر دو درست بمانند؛ تحلیل کاملِ این نامتقارنیِ ریسک را در گزارش «روزی که بنادر ایران محاصره شد، طلای جهانی ارزان شد» آورده‌ایم.

آخر هفته چه چیزی را رصد کنیم؟

مهم‌ترین متغیر، روز شنبه ۲۷ تیر است که دو رویداد را یک‌جا دارد: نخستین جلسهٔ بورس پس از تعطیلی، و میز مذاکرهٔ ایران و آمریکا در عمان. هر سیگنال از این میز، مستقیماً بر نرخ ارز، طلا و جهتِ بازار سهام اثر می‌گذارد. در سطح جهانی، مسیرِ اونس طلا پس از شکستِ مرز ۴٬۰۰۰ دلار، قیمت نفت و مسیرِ نرخ بهرهٔ فدرال‌رزرو (شرطِ افزایش در دسامبر حدود ۷۳ درصد) اهمیت دارد. در سطح داخلی، خبر حراج بعدیِ شمش طلا در مرکز مبادله و اثر آن بر حباب سکه، عرضه‌های بورس کالا و برنامهٔ خاموشی‌های برق (که ۴۸ ساعت پیش‌تر اعلام می‌شود) را دنبال کنید. رویدادهای زمان‌بندی‌شده را می‌توانید در تقویم رویدادهای سهمینو ببینید. این فهرست صرفاً برای «رصد» است و هیچ توصیهٔ خرید یا فروشی در آن نیست.