رونمایی از نقشه راه چهارساله اتریوم؛ بزرگ‌ترین بازسازی پروتکل از زمان ادغام در ۱۴۰۱ (دوشنبه ۱۵ تیر ۱۴۰۵)

لید

ویتالیک بوترین، هم‌بنیان‌گذار اتریوم، شامگاه شنبه ۱۳ تیر ۱۴۰۵ (۴ ژوئیه ۲۰۲۶) جزئیات کامل «اتریوم لاغر» (Lean Ethereum) را منتشر کرد؛ نقشه راهی سه تا چهارساله که به گفته او سومین بازسازی بزرگ پروتکل اتریوم، هم‌تراز با «ادغام» (The Merge) در شهریور ۱۴۰۱، خواهد بود. بوترین در این پست تأکید کرد که تقریبا هر بخش مهم پروتکل جایگزین می‌شود و هدف نهایی، مقاوم‌سازی کامل شبکه در برابر رایانه‌های کوانتومی تا سال ۲۰۲۹ میلادی است.

پیش‌زمینه

این نقشه راه حدود دو هفته پس از نشست پژوهشگران اتریوم در برلین برای تدوین جهت‌گیری بلندمدت پروتکل منتشر شد. اتریوم تاکنون دو تحول ساختاری بزرگ را پشت سر گذاشته: راه‌اندازی شبکه در سال ۲۰۱۵ و «ادغام» در سپتامبر ۲۰۲۲ (شهریور ۱۴۰۱) که مکانیزم اجماع را از اثبات کار به اثبات سهام تغییر داد. بوترین «اتریوم لاغر» را سومین تکرار بزرگ در همین ردیف توصیف کرده، با این تفاوت که برخلاف ادغام، این‌بار یک ارتقای یک‌مرحله‌ای نیست، بلکه مجموعه‌ای از هارد فورک‌های پی‌درپی در طول سه تا چهار سال آینده خواهد بود.

اعداد و ارقام

تاریخ ارقام: ۱۳ تا ۱۵ تیر ۱۴۰۵ (۴ تا ۶ ژوئیه ۲۰۲۶). منابع: The Block، CryptoBriefing، Cryptopolitan و رسانه رسمی صرافی نوبیتکس.

محرک‌ها

به گفته بوترین، دو محرک اصلی پشت این بازطراحی قرار دارد. نخست، رقابت فزاینده با شبکه‌های لایه یک و لایه دوی سریع‌تر، که اتریوم را به کاهش چشمگیر زمان اسلات و نهایی‌شدن تراکنش‌ها ناچار کرده است؛ برای همین، طراحی اسلات از طراحی نهایی‌شدن جدا می‌شود تا هر بخش مستقل از دیگری بهینه شود. دوم، نگرانی درازمدت درباره رایانش کوانتومی: تیم توسعه قصد دارد امضاهای رمزنگاری فعلی را با گواهی‌های مبتنی بر هش و اثبات‌های بازگشتی STARK جایگزین کند، فناوری‌هایی که در برابر رایانه‌های کوانتومی آسیب‌پذیر نیستند. بخشی دیگر از برنامه، بررسی جایگزین‌هایی برای ماشین مجازی اتریوم (EVM) مانند معماری RISC-V یا معماری اختصاصی موسوم به leanISA است تا اجرای قرارداد‌های هوشمند ساده‌تر و کم‌هزینه‌تر شود. رسانه‌های تخصصی رمزارز از برنامه‌ریزی برای حدود هفت هارد فورک متوالی در طول اجرای این نقشه راه خبر داده‌اند که نخستین آن‌ها، هارد فورک موسوم به «هگوتا»، برای نیمه دوم ۲۰۲۶ میلادی هدف‌گذاری شده است.

چشم‌انداز

به نوشته برخی رسانه‌های تحلیلی از جمله بی‌این‌کریپتو، بخشی از جامعه توسعه‌دهندگان اتریوم نسبت به واقع‌بینانه‌بودن بازه زمانی سه تا چهارساله این نقشه راه، با توجه به حجم بازنویسی مورد نیاز در هسته پروتکل، تردید ابراز کرده‌اند. رسانه‌های ایرانی رمزارز نیز بخشی از رشد هفتگی نزدیک به ۱۳ درصدی قیمت اتر، در کنار بازگشت جریان ورودی صندوق‌های ETF بیت‌کوین آمریکا، را به استقبال بازار از این نقشه راه نسبت داده‌اند؛ آن‌طور که تحلیلگران تأکید کرده‌اند، این ارزیابی‌ها برداشتی از واکنش بازار است، نه پیش‌بینی قطعی برای روند آتی قیمت.

چه چیزی را رصد کنیم

نخستین آزمون عملی این نقشه راه، زمان‌بندی نهایی و جزئیات فنی هارد فورک «هگوتا» در نیمه دوم ۲۰۲۶ میلادی خواهد بود. از آنجا که بخش قابل توجهی از کاربران و صرافی‌های رمزارز در ایران، معاملات اتر و تتر را از طریق پلتفرم‌های داخلی مانند نوبیتکس دنبال می‌کنند، هرگونه تأخیر یا تغییر در این جدول زمانی می‌تواند در پوشش رسانه‌ای داخلی رمزارز بازتاب پیدا کند. سهمینو روند اجرای این نقشه راه و بازتاب آن بر قیمت اتر را در گزارش‌های آینده دنبال می‌کند.

سلب مسئولیت

این گزارش صرفا جنبهٔ آموزشی و اطلاع‌رسانی بازار دارد و توصیهٔ سرمایه‌گذاری محسوب نمی‌شود. تمام ارقام تاریخ‌دار بوده و ممکن است تغییر کند؛ پیش از هرگونه تصمیم مالی، ارقام را از منابع رسمی و به‌روز راستی‌آزمایی کنید.