وتجارت با بیستمین جلسهٔ صعود پیاپی به صف خرید ۷۹۵ میلیارد تومانی رسید؛ سهم بانک هنوز نزدیک ۲۷ درصد زیر ارزش دفتری است (سه‌شنبه ۳ شهریور ۱۴۰۵)

سهم «وتجارت» (بانک تجارت) روز دوشنبه ۲ شهریور ۱۴۰۵ با ثبت اوج یک‌سالهٔ ۹۰۱ ریال، بیستمین جلسهٔ متوالی صعود خود را کامل کرد؛ رکوردی که امروز سه‌شنبه ۳ شهریور هم با رشد تازهٔ ۳ درصدی به ۹۲۸ ریال و بسته‌شدن نماد در صف خرید ادامه یافت. بر پایهٔ داده‌های تابلوی بورس تهران که سهمینو هر روز ثبت می‌کند، در پایان معاملات امروز نزدیک به ۸ میلیارد و ۵۶۸ میلیون سهم، به ارزشی نزدیک به ۷۹۵ میلیارد تومان، در صف خرید بی‌پاسخ ماند. این جهش هم‌زمان با رکورد تازهٔ شاخص کل بورس تهران رخ داد که امروز با رشد ۲.۰۳ درصدی روی ۶ میلیون و ۲۲۳ هزار و ۸۷۸ واحد ایستاد.

پیش‌زمینه

وتجارت در نیمهٔ اردیبهشت ۱۴۰۵ برای بازگشایی پس از یک دورهٔ توقف طولانی، از قیمت ۳۶۸ ریال معاملات را از سر گرفت و در جریان یک اصلاح تا کف یک‌سالهٔ ۳۰۵ ریال (بر پایهٔ داده‌های سهمینو) عقب نشست. روند صعودی فعلی از ۵ مرداد (۵۶۵ ریال) آغاز شد و نماد از آن تاریخ تاکنون تقریباً هیچ جلسهٔ منفی‌ای را ثبت نکرده است؛ در بیستمین جلسهٔ این روند (دوشنبه ۲ شهریور) قیمت به ۹۰۱ ریال، بالاترین سطح یک سال اخیر، رسید و امروز با عبور از همان سطح، رکورد یک‌ساله دوباره جابه‌جا شد. بر پایهٔ همین داده‌ها، بازدهی وتجارت در یک ماه اخیر ۵۹.۵ درصد، در سه ماه ۱۱۲.۲ درصد و در یک سال ۱۸۷.۲ درصد بوده است.

محرک‌ها

سهمینو در ۳۰ روز گذشته هیچ افشای بااهمیت قیمتی (کدهای «الف» یا «ب») از سوی وتجارت در کدال نیافت و هیچ مصوبهٔ مجمعی (سود نقدی یا افزایش سرمایه) هم برای این نماد در ۱۸۰ روز گذشته ثبت نشده است؛ یعنی این رشد را نمی‌توان به یک رویداد شرکتی مشخص نسبت داد. داده‌های جریان سرمایهٔ سهمینو نشان می‌دهد رشد امروز عمدتاً حقیقی بوده: سهامداران خرد امروز ۲ میلیارد و ۴۵۷ میلیون سهم بیشتر خریدند تا فروختند (تقریباً ۲۲۸ میلیارد تومان خالص، رقمی برآوردی)، در حالی که نهادها ۲ میلیارد و ۶۲۵ میلیون سهم فروختند و تنها ۱۶۸ میلیون سهم خریدند؛ الگویی مشابه دیروز دوشنبه. این حرکت هم‌زمان، منحصر به وتجارت نیست: بر پایهٔ غربالگری سهمینو از ۱۵ بانک بورسی و فرابورسی، ۱۴ نماد بازدهی مثبت یک‌ماهه دارند و وکار (۶۰.۹ درصد)، وبصادر (۵۰.۳ درصد) و وپارس (۴۵ درصد) در کنار وتجارت صف اول رشد گروه بانک‌ها را تشکیل داده‌اند؛ همان بانک‌هایی که در واچ‌لیست ۴سهمی سهمینو هم به پی‌به‌ای پایین گروه بانک‌ها اشاره شده بود. امتیازهای عاملی سهمینو برای وتجارت این تصویر را تأیید می‌کند: این سهم در صدک ارزندگی (value) ۹۱ در کل بازار قرار دارد، یعنی از نگاه نسبت‌های ارزشی مثل P/B نسبتاً ارزان است، اما در صدک سودآوری تنها ۲۴ و در صدک رشد تنها ۲۳ ایستاده، یعنی از نگاه رشد و سودآوری در میان همتایان بازار جزو ضعیف‌ترها است. بر پایهٔ صورت مالی حسابرسی‌شدهٔ سال مالی منتهی به ۱۴۰۴/۱۲/۲۹ (کدال)، درآمد دوازده‌ماههٔ بانک ۲۰.۷ درصد رشد کرده؛ رقمی که در برابر تورم نقطه‌به‌نقطهٔ ۸۷.۹ درصدی تیرماه (بر پایهٔ گزارش مرکز آمار ایران که سهمینو پیشتر منتشر کرد) عملاً رشد واقعی منفی به شمار می‌رود. به بیان دیگر، شواهد فعلی از یک محرک بنیادی تازه (رشد سود یا رویداد شرکتی) حکایت ندارد؛ آنچه در تابلو دیده می‌شود، ترکیبی از ارزندگی نسبی و تقاضای خرد در یک بازار پرشتاب است.

چشم‌انداز

P/E دوازده‌ماههٔ وتجارت اکنون ۸.۸ واحد است، در برابر P/E میانگین صنعت بانک که ۵.۲۹ واحد است؛ یعنی نماد با ضریبی نزدیک به ۱.۶۶ برابر میانگین صنعت خود معامله می‌شود. با این حال نسبت قیمت به ارزش دفتری (P/B) آن، بر پایهٔ محاسبهٔ شبانهٔ سهمینو، همچنان ۰.۷۱ واحد است؛ یعنی قیمت سهم هنوز نزدیک ۲۷ درصد پایین‌تر از ارزش دفتری هر سهم (۱٬۲۶۹ ریال) قرار دارد. ارزش بازار وتجارت با قیمت امروز به حدود ۱۴۷.۶ همت رسیده، در برابر حقوق صاحبان سهام ۲۰۱.۹ همتی این بانک در ترازنامهٔ حسابرسی‌شده. سقف نوسان روزانهٔ ۳ درصدی بورس تهران به این معناست که یک روند ۲۰ جلسه‌ای، حتی بدون هیچ جهش تک‌روزهٔ بزرگ، می‌تواند به تنهایی بازدهی مرکب قابل‌توجهی بسازد؛ چیزی که در آمار وتجارت هم دیده می‌شود. این سهم زیرنظارت خاص بورس هم نیست و ۴۱ درصد سهامش شناور آزاد است.

جمع‌بندی

وتجارت روند صعودی بلندترین دورهٔ اخیر خود در میان بانک‌های بورسی را با یک رکورد تازهٔ یک‌ساله و یک صف خرید ۷۹۵ میلیارد تومانی ادامه داد، اما این حرکت را باید در بستر رشد کل‌گروهی بانک‌ها و بدون هیچ محرک شرکتی تازه‌ای خواند، نه یک اتفاق منحصربه‌فرد. نکتهٔ کلیدی این است: با وجود ۱۸۷ درصد رشد یک‌ساله، سهم همچنان زیر ارزش دفتری معامله می‌شود و از نگاه رشد و سودآوری در میان همتایان بازار در صدک‌های پایین قرار دارد؛ یعنی داستان فعلی، داستان ارزندگی و تقاضای خرد است، نه یک جهش سودآوری تازه.

چه چیزی را رصد کنیم

باید دید صف خرید در جلسات آینده با همین حجم ادامه می‌یابد یا نهادها که این هفته فروشندهٔ خالص بوده‌اند، در قیمت‌های بالاتر بازهم عرضه می‌کنند؛ آیا فاصلهٔ P/E وتجارت با میانگین صنعت بانک باز هم بیشتر می‌شود یا سایر بانک‌های بورسی (به‌ویژه وکار و وبصادر که رشد ماهانهٔ نزدیکی دارند) به آن می‌رسند؛ و اینکه آیا در گزارش‌های میان‌دوره‌ای پیش رو، رشد سودآوری‌ای که این رشد قیمتی را توجیه کند، در صورت‌های مالی وتجارت ظاهر می‌شود یا نه.