سود هر سهم (EPS) و نسبت قیمت به درآمد (P/E) چیست و چطور خوانده می‌شوند؟

امروز در آموزش سهمینو دو عدد کلیدی بورس را با هم یاد می‌گیریم: ای‌پی‌اس یا سود هر سهم، و پی‌به‌ای. در این درس می‌بینیم هر کدام از این دو نسبت از کجا می‌آیند، چطور حساب می‌شوند و چه چیزی به ما می‌گویند. این دو عدد، پرتکرارترین ارقام روی تابلوی معاملات هستند و پایه بسیاری از تصمیم‌های سرمایه‌گذاران به شمار می‌روند. ای‌پی‌اس یعنی سهم هر یک سهم از سود خالص شرکت در یک دوره مالی؛ یعنی سود خالص را بین همه سهم‌ها پخش می‌کنیم. پی‌به‌ای به ما می‌گوید بازار حاضر است بابت هر یک واحد سود سالانه شرکت، چند واحد قیمت بپردازد. برای محاسبه ای‌پی‌اس، سود خالص دوره را بر تعداد کل سهام شرکت تقسیم می‌کنیم؛ همین و بس. برای محاسبه پی‌به‌ای هم، قیمت روز هر سهم را بر سود هر سهم، یعنی همان ای‌پی‌اس، تقسیم می‌کنیم. نسخه گذشته‌نگر بر سود واقعی دوازده ماه گذشته تکیه دارد، اما نسخه آینده‌نگر بر برآورد سود سال آینده. فرض کنید شرکتی سود ساخته و قیمت سهمش مشخص است؛ در این مثال فرضی، پی‌به‌ای برابر دوازده به دست می‌آید. حالا اگر با یک تعدیل مثبت فرضی سود بالاتر برود و قیمت ثابت بماند، این نسبت به هشت کاهش پیدا می‌کند. در بازار ایران، صورت‌های مالی رسمی شرکت‌ها در سامانه‌ای به نام کدال منتشر و برای همه در دسترس است. از نهم دی ماه هزار و سیصد و نود و شش، انتشار اجباری پیش‌بینی سود شرکت‌ها حذف شد و جای آن را گزارش تفسیری گرفت. یک اشتباه رایج را به یاد بسپارید: پی‌به‌ای پایین همیشه به معنای ارزان بودن سهم نیست و می‌تواند هشدار باشد. اشتباه دوم این است که بعد از افزایش سرمایه، ای‌پی‌اس قدیم و جدید را مستقیم مقایسه کنیم؛ مخرج فرمول عوض شده است. در تورم بالا، سود اسمی شرکت‌ها باد می‌کند، ای‌پی‌اس بزرگ می‌شود و پی‌به‌ای به‌شکلی فریبنده کوچک به نظر می‌رسد. پس پی‌به‌ای را همیشه کنار کیفیت و پایداری سود و نرخ سود بانکی بخوانید، نه به‌تنهایی و بدون توجه به شرایط. آموزش کامل این درس در وب‌سایت سهمینو در دسترس است؛ این ویدیو را ذخیره کن و بعدا یک بار دیگر مرور کن.