ماشین‌سازی اراک: سود ۹ماهه ۱۶۵ درصد رشد کرد اما سود ناخالص ثابت ماند؛ قرارداد ۸۹٫۹۶ میلیون یورویی چابهار و هدف ۳٬۸۰۸ ریالی سهمینو (یکشنبه ۲۶ مهر ۱۴۰۵)

سود خالص ۹ماههٔ ماشین‌سازی اراک (فاراک) در صورت‌های مالی حسابرسی‌نشدهٔ منتهی به ۳۱ خرداد ۱۴۰۵ از ۵٬۶۴۰ میلیارد ریال به ۱۴٬۹۷۲ میلیارد ریال رسید، یعنی ۱۶۵ درصد رشد. اما سود ناخالص همین دوره با ۱۰٬۴۰۹ میلیارد ریال، ۰٫۷ درصد از ۹ماههٔ سال قبل کمتر بود و جهش سود از ردیف «سایر درآمدها» آمده است، نه از حاشیهٔ فروش. آنچه فاراک را برای بررسی نگه می‌دارد، قراردادی ۸۹٫۹۶ میلیون یورویی برای جرثقیل‌های بندر چابهار و پیش‌دریافت‌هایی است که پیش از امضای آن قرارداد در ترازنامه نشسته بود.

پیش‌زمینه

ماشین‌سازی اراک در بورس تهران با نماد فاراک معامله می‌شود و سال مالی آن ۳۱ شهریور تمام می‌شود؛ پس دورهٔ ۹ماهه تا ۳۱ خرداد ۱۴۰۵ بخشی از سال مالی ۱۴۰۵ است. گزارش فعالیت ماهانهٔ شرکت درآمدش را در دسته‌هایی مثل دیگ بخار، مخازن و تجهیزات تحت فشار، آهنگری و ریخته‌گری، تجهیزات سرچاهی و پل و سازه‌های فلزی نشان می‌دهد. همهٔ ارقام این گزارش از صورت‌های مالی «شرکت اصلی» (غیرتلفیقی) گرفته شده و جز در جاهایی که نوشته شده، به میلیارد ریال است. شمارهٔ پیگیری صورت‌های مالی ۹ماهه در کدال ۱۵۷۱۴۰۲ است و ۳۰ تیر ۱۴۰۵ منتشر شد.

اعداد: سود از کجا آمد؟

حاشیهٔ سود ناخالص از ۲۷٫۰ درصد به ۲۵٫۰ درصد رسید. سود عملیاتی ۱۸٬۴۸۹ میلیارد ریال از دو بخش ساخته شده است: سود ناخالص منهای هزینه‌های فروش و اداری، یعنی ۱۰٬۴۰۹ منهای ۴٬۵۶۱ برابر ۵٬۸۴۸ میلیارد ریال (۳۱٫۶ درصد)، و خالص سایر درآمدها و هزینه‌ها، یعنی ۱۸٬۰۰۳ منهای ۵٬۳۶۲ برابر ۱۲٬۶۴۱ میلیارد ریال (۶۸٫۴ درصد). در ۹ماههٔ سال قبل سهم این بخش ۳۲٫۸ درصد بود. صورت سود و زیان علت این ردیف را جدا نکرده است و ما هم برایش علتی نمی‌سازیم؛ فقط می‌گوییم رشد سود را فروش توضیح نمی‌دهد.

محرک‌ها

قرارداد چابهار. فاراک در افشای گروه «الف» (شمارهٔ پیگیری ۱۵۸۲۲۹۵، نسخهٔ اصلاحی ۱۸ مرداد ۱۴۰۵) قرارداد ساخت و تأمین ۴ جرثقیل کانتینری و ۱۰ جرثقیل دروازه‌ای چرخ‌لاستیکی را برای شرکت آریا بنادر ایرانیان چابهار اعلام کرد. مبلغ قرارداد ۸۹٬۹۵۸٬۰۰۰ یورو، معادل ۱۵۹٬۳۰۸ میلیارد ریال با نرخ ۱٬۷۷۰٬۹۱۴ ریال برای هر یورو، بدون مالیات بر ارزش افزوده است. این رقم ۳٫۲ برابر درآمد ۱۲ماههٔ منتهی به ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ (۴۹٬۹۸۲ میلیارد ریال، گزارش ماهانهٔ حسابرسی‌نشده) است. شرکت خودش سود مورد انتظار را «در شرایط کنونی» حدود ۱۰٫۵ میلیون یورو برآورد کرده، یعنی ۱۱٫۷ درصد مبلغ قرارداد، و مدت اجرا را ۲۰ ماه از گشایش اعتبار اسنادی (واریز پیش‌پرداخت ۱۰ درصدی) نوشته است.

ترازنامه پیش از قرارداد. در ۳۱ خرداد ۱۴۰۵، حدود یک ماه پیش از امضای قرارداد در ۳۰ تیر، پیش‌دریافت‌ها ۴۴٬۷۴۰ میلیارد ریال بود؛ ۹۲ درصد بیشتر از ۲۳٬۲۸۵ میلیارد ریال در پایان سال مالی قبل. جریان نقد عملیاتی ۹ماهه ۱۶٬۷۳۴ میلیارد ریال در برابر ۲٬۸۶۳ میلیارد ریال دورهٔ مشابه شد و موجودی نقد از ۲۲۳ به ۱۴٬۲۳۵ میلیارد ریال رسید. این پول پیش‌دریافت مشتری است و بدهی تحویل کالا محسوب می‌شود، نه درآمد قطعی.

سود نقدی. مجمع ۹ بهمن ۱۴۰۴ برای سال مالی منتهی به شهریور ۱۴۰۴ سود نقدی ۱۸۰ ریال برای هر سهم را با نسبت پرداخت ۶۴٫۱ درصد تصویب کرد؛ این رقم حدود ۵٫۶ درصد قیمت پایانی امروز (۱۸۰ تقسیم بر ۳٬۲۱۰ ریال) است. همان مجمع افزایش سرمایهٔ ۹ درصدی از سود انباشته را هم تصویب کرد که رقیق‌کننده نیست.

چشم‌انداز

شک اول: فروش. گزارش ماهانهٔ شهریور نشان می‌دهد درآمد ۱۲ماههٔ ۱۴۰۵ برابر ۴۹٬۹۸۲ میلیارد ریال بود، ۴٫۵ درصد کمتر از ۵۲٬۳۳۶ میلیارد ریال سال قبل. تفاضل با ۹ماهه می‌گوید سه ماههٔ تیر تا شهریور ۸٬۲۷۹ میلیارد ریال درآمد داشته، در برابر ۱۳٬۵۹۶ میلیارد ریال سه ماههٔ پایانی سال قبل، یعنی ۳۹ درصد کمتر. رشد ۷٫۶ درصدی ۹ماهه تا پایان سال به افت تبدیل شد.

شک دوم: حاشیه و اجرا. برآورد سود قرارداد ۱۱٫۷ درصد مبلغ آن است و حاشیهٔ ناخالص ۹ماههٔ شرکت ۲۵٫۰ درصد؛ دو عدد یک جنس نیستند، اما جهت را می‌گویند. بخش تأمین تجهیزات هنوز در مذاکره با تأمین‌کننده است و شرکت خود نوشته «در شرایط کنونی». دریافتنی‌های تجاری هم ۳۹ درصد رشد کرد (۶۱٬۹۹۵ در برابر ۴۴٬۴۹۱ میلیارد ریال) و تسهیلات مالی ۸۸ درصد (۹٬۱۵۸ در برابر ۴٬۸۶۶ میلیارد ریال)؛ پس سود هنوز باید به نقد تبدیل شود.

قیمت. قیمت پایانی فاراک ۲۶ مهر ۱۴۰۵ برابر ۳٬۲۱۰ ریال بود (۳٬۱۳۰ ریال در جلسهٔ قبل) و روی سقف دامنه ۳٬۲۲۰ ریال صف خرید داشت. نسبت قیمت به سود بورس (سود هر سهم ۴۲۳ ریال) ۷٫۶ است و نسبت گروه ساخت محصولات فلزی ۸٫۶۵؛ یعنی ۱۲ درصد زیر گروه (مبنای درصد: نسبت گروه). محاسبهٔ خود سهمینو با سود ۱۲ماههٔ گذشتهٔ صورت‌های مالی روی پایانی ۳٬۱۳۰ ریال ۲۵ مهر ۵٫۲ می‌دهد؛ دو عدد پایهٔ سود متفاوتی دارند و هیچ‌کدام رقم یک سال کامل حسابرسی‌شدهٔ ۱۴۰۵ نیست.

فراخوان میز سهمینو. از جلسهٔ ۲۵ مهر ۱۴۰۵ (۱۷ اکتبر ۲۰۲۶) میز سهمینو روی فاراک خرید دارد: قیمت مرجع ۳٬۱۳۰ ریال، هدف ۳٬۸۰۸ ریال، حد ابطال ۳٬۰۶۲ ریال و افق ۲۰ جلسه. از پایانی ۳٬۲۱۰ ریال، هدف ۱۸٫۶ درصد بالاتر است (مبنا: ۳٬۲۱۰) و قیمت ۴٫۸ درصد بالای حد ابطال قرار دارد (مبنا: ۳٬۰۶۲). این نوع فراخوان در نمونهٔ ۷۳۱ موردی ۴۷۴ بار به هدف رسیده است و سیگنال شکست محدودهٔ قیمتی ۱۸ مهر با احتمال ۷۰٫۳ درصد هدف را نشانه رفته است. کل سابقهٔ فراخوان‌های تسویه‌شده ضعیف‌تر است: از ۱٬۵۶۰ مورد، ۷۶۵ مورد (۴۹٫۰ درصد) به هدف رسیده و ۷۱۲ مورد ابطال شده‌اند. فراخوان قبلی میز روی همین نماد هم (۲۱ شهریور، هدف ۳٬۴۶۲ ریال) ابطال شد.

جمع‌بندی

سود ۹ماههٔ فاراک از فروش نیامد؛ از سایر درآمدها آمد و فروش ۱۲ماهه کمتر شده است. با این حال، قرارداد ۸۹٫۹۶ میلیون یورویی و پیش‌دریافت‌های ۴۴٬۷۴۰ میلیارد ریالی دلیل می‌دهند که سفارش بزرگ و پول پیش‌دریافتی مشتریان پشت سهم نشسته است. خوانش ما، به‌عنوان فراخوان میز سهمینو از جلسهٔ ۲۵ مهر ۱۴۰۵: «فاراک تا ۲۰ جلسه به ۳٬۸۰۸ ریال می‌رسد، اگر بالای ۳٬۰۶۲ ریال بماند». شرط آن بالا ماندن پایانی روزانه بالای ۳٬۰۶۲ ریال است و بسته‌شدن زیر ۳٬۰۶۲ ریال این خوانش را باطل می‌کند.

چه چیزی را پیگیری کنیم

• صورت‌های مالی ۱۲ماههٔ منتهی به ۳۱ شهریور ۱۴۰۵: سال قبل نسخهٔ حسابرسی‌نشدهٔ آن ۱۹ آبان ۱۴۰۴ منتشر شد. ردیف «سایر درآمدها» و درآمد سه ماههٔ چهارم را با ارقام این گزارش بسنجید.
• گشایش اعتبار اسنادی و دریافت پیش‌پرداخت قرارداد چابهار، که نقطهٔ شروع مدت ۲۰ماههٔ اجرا است.
• هدف ۳٬۸۰۸ و حد ابطال ۳٬۰۶۲ ریال را روی صفحهٔ فاراک در سهمینو کنار قیمت روز ببینید؛ فراخوان‌های دیگر میز، مثل پروندهٔ تفارس، همین قالب هدف و ابطال را دارند.
• برای مقایسهٔ نسبت قیمت به سود با گروه، نمونهٔ فسازان را ببینید.