مرور هفتگی بازار، صبح پنجشنبه ۱ مرداد ۱۴۰۵؛ بورس تهران در تعطیلی پایان هفته است، اما بازارهای جهانی و موازی بیوقفه کار میکنند و پیام هفتهای که گذشت یک کلمه است: ریسک. نفت برنت که هفته را حوالی ۸۸ دلار آغاز کرده بود، صبح امروز با رشدی حدود ۲ درصد به مرز ۹۶ دلار در هر بشکه رسید؛ محرک این جهش تازه، بالا گرفتن دوبارهٔ تنشهای منطقهای و گزارش اصابت یک پرتابه به یک نفتکش در آبهای نزدیک عربستان بود که صرف ریسک تنگهٔ هرمز را دوباره بالا برد. در همان مسیر، هر اونس طلای جهانی که روز چهارشنبه تا حوالی ۴٬۱۵۰ دلار (بالاترین سطح از ۷ ژوئیه) بالا رفته بود، صبح امروز اندکی پایینتر و حوالی ۴٬۱۲۷ دلار داد و ستد شد و همچنان روی یکی از بالاترین سطوح تاریخی خود ایستاده است.
این «آنچه رخ داد» است و تاریخ و منبع دارد. اما چرا برای خانوار ایرانی مهم است؟ چون همان ریسکی که نفت و طلای جهانی را بالا برده، هفتهٔ گذشته دلار آزاد را تا رکورد ۱۹۴ هزار تومان و گرم طلای ۱۸ عیار را به کانال بیسابقهٔ ۱۹ میلیون تومان کشاند. هفتهٔ پیشرو یک لنگر بیرونی تازه هم دارد: نشست فدرالرزرو در چهارشنبه ۷ مرداد (۲۹ ژوئیه). در این گزارش، ابتدا هفتهای که گذشت را جمع میبندیم و بعد به هفتهٔ پیشرو نگاه میکنیم.
خلاصهٔ بازار (بستهٔ چهارشنبه ۳۱ تیر و صبح پنجشنبه ۱ مرداد ۱۴۰۵)
| شاخص / دارایی | مقدار | تغییر / وضعیت |
| نفت برنت (هر بشکه) | حوالی ۹۶ دلار | حدود ۲٪+ (صبح پنجشنبه) |
| طلای جهانی (هر اونس) | حوالی ۴٬۱۲۷ دلار | حدود ۰٫۲٪− (اوج هفته ۴٬۱۵۰) |
| دلار آزاد | حوالی ۱۹۲٬۴۰۰ تومان | بستهٔ شبانگاه چهارشنبه |
| دلار حوالهٔ مرکز مبادله (فروش) | ۱۵۱٬۱۲۰ تومان | حدود ۰٫۱۴٪+ |
| فاصلهٔ آزاد و مرکز مبادله | حدود ۴۱٬۳۰۰ تومان | نزدیک ۲۷٪ |
| طلای ۱۸ عیار (هر گرم) | حوالی ۱۹٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان | ورود به کانال ۱۹ میلیون |
| سکهٔ امامی | حوالی ۱۸۹٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان | بالاتر از میانهٔ هفته |
| شاخص کل بورس (بستهٔ چهارشنبه) | ۴٬۸۸۴٬۰۰۱ واحد | پس از پایان یک دور قرمز |
| بیتکوین | حوالی ۶۵٬۷۰۰ دلار | حدود ۰٫۴٪− |
ارقام جهانی به معاملات صبح پنجشنبه ۱ مرداد و ارقام داخلی به آخرین دادهٔ ثبتشده تا بستهٔ شبانگاه چهارشنبه ۳۱ تیر ۱۴۰۵ اشاره دارند؛ بازار داخلی در تعطیلی پایان هفته کممعامله است و اعداد آن تا بازگشایی شنبه تغییر محسوسی ندارد.
مهمترین تیترهای هفته
- به گزارش رسانههای مالی جهانی، هر بشکه نفت برنت صبح پنجشنبه با رشدی حدود ۲ درصد به مرز ۹۶ دلار رسید؛ عامل اصلی، تشدید تنشهای منطقهای و گزارش اصابت یک پرتابه به یک نفتکش در آبهای نزدیک عربستان بود که نگرانی از اختلال در تردد تنگهٔ هرمز را زنده کرد.
- در بازار جهانی طلا، هر اونس روز چهارشنبه تا حوالی ۴٬۱۵۰ دلار و بالاترین سطح از ۷ ژوئیه بالا رفت و صبح پنجشنبه حوالی ۴٬۱۲۷ دلار معامله شد؛ تقاضای پناهگاه امن در سایهٔ تنشهای منطقهای و انتظار برای نشست فدرالرزرو، محرک اصلی این سطح بالا بوده است.
- در بازار داخلی، هفتهٔ گذشته دلار آزاد یکشنبه ۲۸ تیر رکورد حدود ۱۹۴ هزار تومان را ثبت کرد و سپس روی محدودهٔ ۱۹۰ تا ۱۹۲ هزار تومان تثبیت شد؛ هر گرم طلای ۱۸ عیار نیز برای نخستینبار وارد کانال ۱۹ میلیون تومان شد و سکهٔ امامی تا حوالی ۱۸۹ میلیون تومان بالا رفت.
- در بورس تهران، شاخص کل پس از یک دور طولانی نزول، از اواسط هفته سه جلسهٔ سبز و بازگشتی را تجربه کرد و روز چهارشنبه ۳۱ تیر روی حوالی ۴٬۸۸۴٬۰۰۰ واحد بسته شد؛ بازگشت تقاضا به گروههای بزرگ کالایی و بانکی محرک این چرخش بود.
- در بازار انرژی، تصمیم اوپکپلاس در پنجم ژوئیه برای افزایش حدود ۱۸۸ هزار بشکهای تولید از اوت (پنجمین افزایش ماهانهٔ پیاپی) فشار عرضه را زنده نگه داشته، اما صرف ریسک تنگهٔ هرمز در این هفته بر آن غلبه کرد و کف قیمت نفت را بالا برد.
نفت و نگاه منطقهای و جهانی: عددی که کل هفته را جلو برد
محور بازار جهانی این هفته دو دارایی بود: نفت و طلا. هر بشکه نفت برنت که هفتهٔ پیش حوالی ۸۸ دلار داد و ستد میشد، ابتدا روز چهارشنبه با صرف ریسک تنگهٔ هرمز به اوج بیش از یکماهه حوالی ۹۳ دلار رسید و صبح پنجشنبه با رشدی دیگر تا مرز ۹۶ دلار بالا رفت. محرک تازهٔ امروز، بالا گرفتن دوبارهٔ تنشهای منطقهای و گزارش اصابت یک پرتابه به یک نفتکش در آبهای نزدیک عربستان بود؛ هر نشانهای از تهدید تردد در تنگهٔ هرمز، که گذرگاه بخش بزرگی از نفت جهان است، مستقیماً روی قیمت جهانی مینشیند. برای مرور روند این ریسک در روزهای اخیر، گزارش نبض بازار ظهر چهارشنبه ۳۱ تیر را ببینید.
چرا برای ایران دو لبه دارد؟ گرانی نفت برای اقتصاد ایران شمشیری دولبه است. از یک سو بالا رفتن قیمت جهانی میتواند به درآمد ارزی کشور کمک کند؛ از سوی دیگر، همان تنشی که قیمت نفت را بالا میبرد، صرف ریسک را در بازار ارز داخلی هم زنده نگه میدارد و انتظارات تورمی را تقویت میکند. این «واقعیت» بازار است؛ اینکه کدام لبهٔ این شمشیر در هفتههای پیشرو سنگینی میکند، «چشمانداز» است و به ادامهٔ مسیر تنگهٔ هرمز و گفتوگوهای ایران و عمان گره خورده است.
در سوی طلای جهانی، هر اونس روز چهارشنبه تا حوالی ۴٬۱۵۰ دلار بالا رفت و به بالاترین سطح از ۷ ژوئیه رسید و صبح پنجشنبه با افتی جزئی حوالی ۴٬۱۲۷ دلار قرار گرفت؛ طلا همزمان از دو نیرو انرژی میگیرد: تقاضای پناهگاه امن در سایهٔ تنشها، و انتظار بازار برای نشست هفتهٔ آیندهٔ فدرالرزرو که غالباً به ثبات نرخ بهره بسته شده است. در کریدورهای منطقهای تسویهٔ تجاری ایران هم لیر ترکیه حوالی ۴۷٫۲ و یوان چین نزدیک ۶٫۷۷ در برابر دلار داد و ستد شدند؛ نوسان درهم امارات و یوان چین مستقیماً بر بهای تمامشدهٔ واردات اثر میگذارد.
طلا و سکه: هفتهای که گرم طلا وارد کانال ۱۹ میلیون شد
در بازار طلا و سکه، هفتهٔ گذشته یکی از پرشتابترین هفتههای ماه بود. هر گرم طلای ۱۸ عیار که یکشنبه ۲۸ تیر با جهشی نزدیک ۵ درصد وارد کانال ۱۹ میلیون تومان شده بود، تا بستهٔ شبانگاه چهارشنبه ۳۱ تیر روی حوالی ۱۹ میلیون تومان تثبیت شد و مثقال طلا به حدود ۸۲ میلیون و ۳۰۰ هزار تومان رسید. در بازار سکه، سکهٔ امامی از میانهٔ هفته تا حوالی ۱۸۹ میلیون تومان بالا رفت. نکتهٔ فنی هفته این است که حباب سکهٔ امامی همچنان فشرده مانده و بر پایهٔ آخرین دادهٔ ثبتشده حوالی یک میلیون تومان است؛ یعنی بازار بابت خودِ سکهبودن، صرفِ چندانی بالای ارزش طلای آن نمیپردازد و موتور اصلی رشد، خودِ فلز است، نه هیجان سکه.
چرا مهم است؟ قیمت طلای داخلی حاصلضرب دو متغیر است: نرخ ارز و اونس جهانی. این هفته هر دو با هم بالا رفتند؛ دلار تا رکورد ۱۹۴ هزار تومان رفت و اونس جهانی بالای ۴٬۱۰۰ دلار ماند، و همین همزمانی، طلای گرمی و سکه را به سطوح بیسابقه رساند. برای اینکه بدانید سکهٔ امامی یا طلای آبشده کدام برای حفظ ارزش پول مناسبترند، گزارش طلای آبشده یا سکهٔ امامی؟ راهنمای فنی خوبی است.
ارز: پس از رکورد ۱۹۴ هزار، تثبیت روی مرز ۱۹۲ هزار
در بازار ارز، هفتهٔ گذشته دلار آزاد یکشنبه ۲۸ تیر رکورد حدود ۱۹۴ هزار تومان را ثبت کرد، سپس دوشنبه و سهشنبه تا حوالی ۱۸۷ هزار تومان پایین آمد و در دو روز پایانی هفته دوباره صعودی شد و بستهٔ شبانگاه چهارشنبه ۳۱ تیر روی حوالی ۱۹۲ هزار و ۴۰۰ تومان قرار گرفت. در سوی رسمی، نرخ فروش دلار حواله در مرکز مبادلهٔ ارز و طلای ایران روی ۱۵۱٬۱۲۰ تومان بود؛ بدینترتیب فاصلهٔ نرخ آزاد و حوالهٔ مرکز مبادله به حدود ۴۱ هزار و ۳۰۰ تومان، معادل نزدیک ۲۷ درصد، رسیده است.
چرا مهم است؟ نوسان این هفتهٔ دلار (رکورد، عقبنشینی و بازگشت صعودی) نشان میدهد بازار ارز روی ریسک ژئوپلیتیک بسیار حساس است. مادام که پروندهٔ باز تنگهٔ هرمز و گفتوگوهای ایران و عمان به نتیجهٔ روشنی نرسیده، تقاضای پوششی در برابر انتظارات تورمی بهسادگی خاموش نمیشود و شکاف چندنرخی هم باز میماند. برای دو سناریوی محتمل پیش روی دلار، طلا و بورس، تحلیل چشمانداز ظریف و دو سناریو برای بازارهای ایران را بخوانید.
بورس: هفتهای که یک دور طولانی قرمز پایان گرفت
شاخص کل بورس تهران هفته را در ادامهٔ یک دور طولانی نزول آغاز کرد، اما از اواسط هفته ورق برگشت: پس از پایان یک دورهٔ چندجلسهای قرمز، شاخص سه جلسهٔ سبز و بازگشتی را ثبت کرد و روز چهارشنبه ۳۱ تیر روی حوالی ۴٬۸۸۴٬۰۰۰ واحد بسته شد؛ شاخص کل فرابورس نیز روی حدود ۳۸٬۸۵۲ واحد ایستاد. گزارشهای بازار از بازگشت تقاضا به گروههای بزرگ (بانکی، فلزات اساسی، دارویی و غذایی) حکایت داشتند.
پشت این چرخش چیست؟ بخشی از آن خاصیت فنی بازار پس از یک ریزش ممتد است؛ وقتی فروش هیجانی تخلیه میشود، تقاضای ارزشی برمیگردد. اما نکتهٔ این هفته آن است که بازگشت بورس همزمان با گرانشدن دلار و طلا رخ داد، نه در سایهٔ آرامش ارز؛ یعنی بخشی از پول احتمالاً با نگاه تورمی و برای پوشش در برابر ارز وارد سهامهای کالایی و صادراتمحور شده است. حالا با جهش تازهٔ نفت به مرز ۹۶ دلار، نگاهها در بازگشایی شنبه به گروههای پالایشی و کالایی خواهد بود. برای کالبدشکافی سهمهایی که در دل بازار قرمز مقاومت کردند، گزارش پنج نمادی که برخلاف جریان بالا رفتند را ببینید.
رمزارز: بیتکوین کمرمق
در بازار رمزارز، برخلاف طلا که از تنش منطقهای انرژی گرفت، بیتکوین این هفته دنبالهرو همان محرک نبود و مستقلتر و کمرمق حرکت کرد؛ صبح پنجشنبه با افتی حدود ۰٫۴ درصد حوالی ۶۵ هزار و ۷۰۰ دلار معامله شد و اتریوم نیز نزدیک محدودهٔ ۱٬۹۰۰ دلار ماند. نرخ تتر در بازار داخلی تقریباً همسطح دلار آزاد و حوالی ۱۹۲ هزار تومان بود. یادآوری میکنیم قیمت جهانی رمزارزها به دلار سنجیده میشود و قیمت تومانی، نرخ دلار را در خود دارد؛ بنابراین بخشی از نوسان تومانی رمزارزها صرفاً بازتاب حرکت ارز است. برای درک بازدهی واقعی تتر در برابر تورم، گزارش بازده واقعی تتر پس از تورم را بخوانید.
آهن و فولاد و مصالح
در بازار آهن و فولاد، نرخ کارخانهای میلگرد آجدار در پایان هفته کمنوسان ماند؛ برای نمونه میلگرد ۱۰ آریان فولاد (A3) حدود ۷۰٬۴۵۰ تومان و میلگرد ۱۲ حدود ۶۹٬۱۸۰ تومان در هر کیلوگرم اعلام شد (نرخ کارخانه، بستهٔ ۳۱ تیر). این بازار بیش از هر چیز به دو متغیر چشم دارد: نرخ ارز که هزینهٔ تمامشده و کف قیمت صادراتی را تعیین میکند، و روند فولاد جهانی. با بازگشت دلار به مدار صعودی و گرانی نفت، فشار افزایشی روی این بازار میتواند در هفتهٔ پیشرو بیشتر شود، هرچند اثرش باتأخیر است. در بازار مصالح، قیمت سیمان با ثبات نسبی همراه بود و سیمان پرتلند تیپ ۲ فلهٔ تهران حدود ۴ میلیون و ۱۴ هزار تومان در هر تن اعلام شد (بستهٔ ۳۱ تیر)؛ محرک اصلی این بازار، تقاضای فصلی ساختوساز و هزینهٔ انرژی است.
خودرو: تابع مستقیم نرخ ارز
در بازار خودرو، پس از جهشهای همسو با رکوردزنی ارز در هفتهٔ گذشته، بازگشت دلار به مدار صعودی میتواند بار دیگر حاشیهٔ بازار (فاصلهٔ قیمت کارخانه و بازار آزاد) را حساس کند. همزمان ایرانخودرو دور تازهای از فروش فوری را اعلام کرده که جزئیات محصولات و سود انتظاری آن را در گزارش جدیدترین فروش فوری ایرانخودرو بررسی کردهایم. در فضای تورمی کنونی، قیمت بازار خودرو تابع مستقیم نرخ ارز باقی مانده است.
جمعبندی
حکمِ هفته روشن است: برندهٔ اصلی این هفته داراییهای سخت بودند، نه نقدینگی. طلای جهانی روی رکورد ماند، گرم طلای داخلی وارد کانال ۱۹ میلیون شد، نفت به مرز ۹۶ دلار پرید و دلار پس از رکورد ۱۹۴ هزار تومانی روی مرز ۱۹۲ هزار تثبیت شد؛ حتی بورس هم یک دور قرمز را با چند جلسهٔ سبز پایان داد. یک چیزی که باید یادت بماند این است که نخِ مشترک همهٔ این حرکتها یک چیز بود: صرف ریسک تنگهٔ هرمز. تا وقتی این ریسک بالاست، هم نفت گران میماند و هم انتظارات تورمی داخلی زنده؛ برای همین مهمترین «قیمت» این هفته نه دلار بود و نه سکه، بلکه بشکهٔ نفت و آن پروندهای که پشتش ایستاده.
هفتهٔ پیشرو چه دارد؟
- بازگشایی بورس (شنبه ۳ مرداد): واکنش تالار به جهش نفت و رکورد طلا؛ آیا رشد سه جلسهٔ اخیر و پول حقیقی در بازار میماند یا با فروکشکردن هیجان پس مینشیند.
- نشست فدرالرزرو (چهارشنبه ۷ مرداد / ۲۹ ژوئیه): مهمترین رویداد جهانی هفته برای طلا و دلار؛ انتظار غالب بازار، ثابتماندن نرخ بهرهٔ آمریکا در محدودهٔ فعلی است و لحن بیانیه، لنگر بعدی اونس جهانی خواهد بود.
- نفت و تنگهٔ هرمز: اینکه آیا برنت بالای ۹۵ دلار تثبیت میشود یا با فروکش ریسک عقب مینشیند، و هر خبر تازه از گفتوگوهای ایران و عمان.
- دلار و طلای داخلی: آیا دلار آزاد از مرز ۱۹۲ هزار تومان بالاتر میرود یا در همین محدوده تثبیت میشود، و اثر آن بر گرم طلا و سکه.
- برای رویدادهای پیشرو تقویم اقتصادی سهمینو را ببینید.
این گزارش یک مرور خبری از وضعیت بازارهاست و توصیهٔ خرید یا فروش نیست. ارقام دارای زمان و منبعاند و در روزهای تعطیل کممعامله تغییر محسوسی ندارند.
]]>